سه شنبه 09 تیر 1405
Tuesday, 30 June 2026
به گزارش بهداشت نیوز، در سالهای اخیر مصرف دمنوشهای گیاهی به بخشی از سبک زندگی بسیاری از افراد تبدیل شده است. بسیاری تصور میکنند چون این نوشیدنیها منشأ گیاهی دارند، مصرف آنها در هر زمان و به هر میزان بیضرر است. اما متخصصان طب سنتی تأکید میکنند که گیاهان دارویی نیز مانند داروهای شیمیایی دارای خواص، عوارض و موارد منع مصرف هستند.
یکی از اشتباهات رایج، نوشیدن انواع دمنوشها بهصورت ناشتا است؛ عادتی که ممکن است در برخی افراد باعث بروز مشکلات گوارشی یا اختلال در عملکرد طبیعی بدن شود.
در ساعات ابتدایی صبح، معده پس از چندین ساعت ناشتا بودن حساستر است. برخی گیاهان دارویی دارای ترکیبات معطر، اسانسها یا مواد مؤثرهای هستند که میتوانند ترشح اسید معده را افزایش دهند یا مخاط معده را تحریک کنند.
در نتیجه ممکن است فرد دچار سوزش معده، تهوع، دلدرد، احساس ضعف یا حتی افت فشار خون شود.
بر اساس منابع طب سنتی، برخی دمنوشها بهتر است پس از صرف صبحانه یا میانوعده مصرف شوند.
زنجبیل یکی از پرطرفدارترین گیاهان دارویی است، اما مصرف غلیظ آن با معده خالی در برخی افراد باعث سوزش معده، رفلاکس یا تحریک دستگاه گوارش میشود.
دارچین خواص فراوانی دارد، اما زیادهروی در مصرف آن بهویژه در ابتدای صبح ممکن است موجب افت قند خون یا تحریک معده شود.
اگرچه آویشن برای سرماخوردگی و سلامت دستگاه تنفس مفید است، اما مصرف ناشتا در افراد دارای معده حساس توصیه نمیشود.
نعناع به هضم غذا کمک میکند، اما در برخی افراد مبتلا به رفلاکس معده میتواند علائم بیماری را تشدید کند.
کارشناسان طب سنتی معتقدند انتخاب دمنوش باید بر اساس مزاج فرد انجام شود. برای بسیاری از افراد، دمنوشهای ملایم مانند بهلیمو، گلگاوزبان (در صورت نداشتن فشار خون بالا)، بابونه یا چای کمرنگ پس از صرف صبحانه انتخاب مناسبتری هستند.
البته حتی این دمنوشها نیز نباید بهطور مداوم و بدون نظر متخصص مصرف شوند.
یکی از اصول مهم طب سنتی ایرانی، توجه به مزاج افراد است. ممکن است گیاهی که برای یک فرد مفید است، در فرد دیگر باعث بروز علائم ناخوشایند شود.
به همین دلیل متخصصان توصیه میکنند افراد دارای مزاج گرم، سرد، خشک یا تر، بدون شناخت وضعیت جسمی خود از مصرف طولانیمدت گیاهان دارویی خودداری کنند.
برخی تصور میکنند هرچه دمنوش غلیظتر باشد، اثر درمانی بیشتری دارد؛ در حالی که غلظت بیش از حد میتواند احتمال بروز عوارض را افزایش دهد.
همچنین مصرف همزمان چند گیاه دارویی بدون شناخت تداخلات احتمالی، اقدامی نادرست و گاهی خطرناک است.
گروههای زیر باید پیش از مصرف منظم دمنوشهای گیاهی با پزشک یا متخصص طب سنتی مشورت کنند:
کارشناسان توصیه میکنند بیشتر دمنوشها حدود ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پس از صرف غذا مصرف شوند تا احتمال تحریک معده کاهش یابد و جذب مواد مؤثره نیز بهتر انجام شود.
مصرف دمنوشها در ساعات پایانی شب نیز باید با توجه به نوع گیاه انجام شود؛ زیرا برخی از آنها خاصیت محرک دارند و ممکن است خواب را مختل کنند.
دمنوشهای گیاهی میتوانند در صورت مصرف صحیح، بخشی از یک سبک زندگی سالم باشند، اما طبیعی بودن آنها به معنای بیضرر بودن نیست. از نگاه طب سنتی، زمان مصرف، مقدار، مزاج فرد و وضعیت سلامت عمومی در انتخاب گیاهان دارویی اهمیت زیادی دارد. نوشیدن خودسرانه برخی دمنوشها با معده خالی ممکن است به جای ایجاد آرامش، باعث بروز مشکلات گوارشی یا سایر عوارض شود. بنابراین بهترین راهکار، مصرف آگاهانه و مشورت با متخصصان در صورت استفاده مداوم از گیاهان دارویی است.
