تشخیص به‌موقع اسکولیوز؛ کلید پیشگیری از جراحی ستون فقرات

به گزارش بهداشت نیوز، دکتر حسین‌اصغر حسینی، دانشیار گروه فیزیوتراپی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اظهار کرد: اسکولیوز یا انحراف جانبی ستون فقرات یکی از اختلالات اسکلتی ـ عضلانی است که در آن ستون فقرات به جای قرارگیری در مسیر طبیعی، به سمت راست یا چپ منحرف می‌شود و در صورت تشخیص ندادن و درمان نشدن به‌موقع، می‌تواند به تدریج پیشرفت کرده و مشکلات متعددی برای بیمار ایجاد کند.

وی با اشاره به علائم این بیماری افزود: ناترازی شانه‌ها، نامتقارن بودن لگن، برجسته‌تر بودن دنده‌ها در یک سمت، انحراف تنه، اختلاف ارتفاع کتف‌ها و درد در ناحیه پشت و کمر از مهم‌ترین نشانه‌های اسکولیوز به شمار می‌روند. البته در بسیاری از موارد، به‌ویژه در مراحل ابتدایی، بیماری بدون درد است و تنها از طریق مشاهده تغییرات ظاهری قابل تشخیص خواهد بود.

دانشیار گروه فیزیوتراپی دانشگاه علوم پزشکی مشهد درباره روش‌های تشخیص این عارضه گفت: معاینه بالینی نخستین گام در تشخیص اسکولیوز است، اما برای تعیین دقیق میزان انحراف ستون فقرات، انجام رادیوگرافی ساده ضروری است. اندازه‌گیری زاویه انحراف به پزشک کمک می‌کند تا شدت بیماری را ارزیابی و مناسب‌ترین روش درمانی را انتخاب کند.

دکتر حسینی با بیان اینکه اسکولیوز می‌تواند منشأ مادرزادی یا اکتسابی داشته باشد، تصریح کرد: در نوع اکتسابی، عواملی مانند بیماری‌های عصبی ـ عضلانی، وضعیت نامناسب بدن، تغییرات تخریبی ستون فقرات، آسیب‌ها و تروما، تومورهای ستون فقرات و برخی عفونت‌ها از مهم‌ترین علل بروز این بیماری محسوب می‌شوند.

وی درباره روش‌های درمان نیز اظهار داشت: انتخاب شیوه درمان به عواملی همچون سن بیمار، علت ایجاد بیماری، میزان انحراف ستون فقرات و سرعت پیشرفت آن بستگی دارد. در موارد خفیف، فیزیوتراپی نقش اصلی را ایفا می‌کند و با اصلاح وضعیت بدن، آموزش پوسچر صحیح، انجام تمرینات کششی و انعطاف‌پذیری، تقویت عضلات و تمرینات تثبیت‌کننده ستون فقرات می‌توان از پیشرفت بیماری جلوگیری کرد.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: در موارد با شدت متوسط، علاوه بر فیزیوتراپی، استفاده از بریس‌های طبی برای کنترل روند پیشرفت بیماری توصیه می‌شود، اما در موارد شدید یا زمانی که انحراف ستون فقرات با سرعت زیادی افزایش یابد، جراحی به‌عنوان گزینه درمانی ضروری خواهد بود.

دکتر حسینی با تأکید بر اهمیت غربالگری و مراجعه زودهنگام خاطرنشان کرد: تشخیص به‌موقع اسکولیوز، به‌ویژه در دوران رشد، نقش تعیین‌کننده‌ای در حفظ کیفیت زندگی بیماران دارد و می‌تواند از بروز عوارض جدی و نیاز به جراحی پیشگیری کند.

وی در پایان توصیه کرد: والدین در صورت مشاهده هرگونه عدم تقارن در شانه‌ها، کتف‌ها، لگن یا وضعیت ایستادن فرزندان خود، موضوع را جدی بگیرند و برای بررسی دقیق‌تر به پزشک یا متخصص فیزیوتراپی مراجعه کنند تا در صورت نیاز، درمان در مراحل اولیه آغاز شود.