چرا زمان مصرف دارو می تواند به اندازه انتخاب آن اهمیت داشته باشد؟

به گزارش بهداشت نیوز، دکتر امید مرادی، متخصص داروسازی بالینی و عضو هیأت علمی گروه داروسازی بالینی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، با اشاره به دانش «کرونوفارماکولوژی» اظهار کرد: بسیاری از فرآیندهای فیزیولوژیک بدن، از جمله ترشح هورمون‌ها، فشار خون، دمای بدن، عملکرد اندام‌ها و فعالیت آنزیم‌های مؤثر بر داروها، در طول شبانه‌روز تغییر می‌کنند و همین موضوع می‌تواند بر جذب، متابولیسم، دفع و اثربخشی داروها تأثیر بگذارد.

وی با بیان اینکه اهمیت زمان مصرف برای همه داروها یکسان نیست، افزود: برای مثال، استاتین‌های کوتاه‌اثر مانند سیمواستاتین معمولاً در ساعات عصر یا شب مصرف می‌شوند، زیرا بخش عمده تولید کلسترول در بدن در طول شب انجام می‌شود؛ در حالی که استاتین‌های طولانی‌اثر مانند آتورواستاتین و روزوواستاتین از انعطاف بیشتری در زمان مصرف برخوردار هستند.

دکتر مرادی درباره داروهای کاهنده فشار خون نیز گفت: زمان مصرف این داروها باید با توجه به شرایط هر بیمار، الگوی شبانه‌روزی فشار خون، تحمل دارو و نظر پزشک تعیین شود و مصرف شبانه آن‌ها توصیه‌ای یکسان برای همه بیماران نیست.

این عضو هیأت علمی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به کورتیکواستروئیدها نیز اظهار کرد: هماهنگی زمان مصرف این داروها با ریتم طبیعی ترشح هورمون کورتیزول، می‌تواند به بهبود نتایج درمان کمک کند و به همین دلیل، معمولاً مصرف آن‌ها در ساعات صبح توصیه می‌شود.

وی تأکید کرد: توصیه‌هایی مانند «صبح ناشتا»، «هر هشت ساعت» یا «شب هنگام» صرفاً برای نظم‌بخشیدن به مصرف دارو نیست، بلکه در بسیاری از موارد با هدف افزایش اثربخشی درمان، بهبود جذب دارو، کاهش تداخلات و کاهش عوارض ناخواسته ارائه می‌شود.

دکتر مرادی در پایان با تأکید بر اینکه تغییر خودسرانه زمان مصرف دارو می‌تواند موجب کاهش اثربخشی درمان یا افزایش خطر عوارض شود، خاطرنشان کرد: تعیین زمان مناسب مصرف دارو باید با نظر پزشک یا داروساز انجام شود و توجه به این موضوع، گامی مهم در دستیابی به درمانی دقیق‌تر، ایمن‌تر و مؤثرتر است.