پنج شنبه 07 اسفند 1404
Wednesday, 25 February 2026

پاسخ به یک شبهه تاریخی؛ «امام پاریس» با «امام تهران» فرق داشت؟

خبرآنلاین پنج شنبه 07 اسفند 1404 - 00:24
مهدی جمشیدی در نشستی با عنوان «امام پاریس» در حسینیه جماران، با رد فرضیه تغییر موضع امام خمینی(س) پس از انقلاب تأکید کرد: «آنچه در دهه‌های بعد به‌عنوان “امام سانسورشده پاریس” مطرح شده، بیش از آنکه بر متن صحیفه امام استوار باشد، حاصل خوانش‌های گزینشی و ایدئولوژیک از تاریخ انقلاب است.»

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، دوازدهمین نشست از سلسله نشست‌های «حرف شنیدنی» با عنوان «امام پاریس»، به همت معاونت پژوهش، آموزش و برنامه‌ریزی راهبردی در حسینیه جماران برگزار شد و به یکی از مناقشه‌برانگیزترین پرسش‌های تاریخ انقلاب اسلامی پرداخت؛ اینکه آیا میان گفتار سیاسی روح‌الله خمینی در دوران اقامت در نوفل‌لوشاتو و مواضع پس از استقرار نظام جمهوری اسلامی گسستی وجود دارد یا خیر.

به روایت جماران، مهدی جمشیدی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در این نشست با اشاره به رواج این فرضیه در برخی محافل فکری و رسانه‌ای گفت منتقدان مدعی‌اند امام خمینی(س) در دوران اقامت در نوفل‌لوشاتو، گفتارهایی متفاوت با مواضع پس از پیروزی انقلاب داشته است.

او تأکید کرد: «مسأله اصلی، خود واقعیت اجتماعی انقلاب نیست، بلکه روایت امام از انقلاب است؛ یعنی ما با یک بحث روایت‌پژوهانه مواجهیم، نه داوری احساسی یا سیاسی.»

جمشیدی با بیان اینکه تنها راه داوری علمی، رجوع مستقیم به «صحیفه امام» است، تصریح کرد معیار بحث «نه خاطرات شفاهی و روایت‌های ثانویه، بلکه متون رسمی و ثبت‌شده امام خمینی(س)» است و اگر ادعای تغییر موضع مطرح می‌شود، باید «در خود گفتارهای پاریس نشانه‌ای روشن از آن وجود داشته باشد.»

عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با استناد به بیانات امام در پاریس گفت: «امام خمینی(س) در همان دوران، صراحتاً از وجود یک جریان غالب و اصیل سخن می‌گوید و سایر جریان‌ها را در حد “خرده‌جریان” و “شبه‌جریان” معرفی می‌کند.»

وی همچنین درباره ادعای «اسلام حداقلی در گفتار امام پاریس» اظهار داشت که امام اسلام را «نظام اجتماعی» می‌داند که سیاست، اقتصاد و فرهنگ را در بر می‌گیرد و این تعریف با قرائت‌های سکولار از دین مرزبندی دارد.

جمشیدی با اشاره به جلد پنجم صحیفه امام (ص ۱۷۵) افزود: امام، «آرمان‌گرایی اصیل اسلامی» را محور اصلی حرکت مردم ایران معرفی می‌کند و نقش سایر جریان‌ها را حاشیه‌ای می‌داند.

وی در تبیین نسبت «جمهوری» و «اسلام» گفت تعبیر «جمهوری مثل سایر جمهوری‌ها» ناظر به شکل اداره حکومت است، نه محتوای ایدئولوژیک آن و امام هم‌زمان از «جمهوری اسلامی» سخن گفته و تقلیل آن به جمهوری سکولار را رد کرده است.

جمشیدی همچنین درباره عدم تکرار اصطلاح «ولایت فقیه» در مصاحبه‌های پاریس تصریح کرد: «امام با استفاده از مفاهیمی چون “حق شرعی”، “نظارت علما” و ارجاع به حکومت صدر اسلام، همان معنا را با زبانی متناسب با مخاطب بین‌المللی منتقل کرده است.»

این پژوهشگر در جمع‌بندی سخنان خود تأکید کرد: «بررسی مستند گفتارهای امام خمینی(س) نشان می‌دهد هیچ گسست معناداری میان “امام پاریس” و “امام تهران” وجود ندارد.»

او افزود: «امام خمینی(س) از آغاز نهضت تا استقرار نظام جمهوری اسلامی، دارای یک گفتار منسجم، صریح و مبتنی بر مبانی اسلامی بوده است؛ گفتاری که هم به نقش مردم توجه دارد و هم به ضرورت هدایت ولایی، و این دو را در تقابل با یکدیگر قرار نمی‌دهد.»

31216

منبع خبر "خبرآنلاین" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.