به گزارش مشرق، ماه رمضان فرصتی برای عبادت، خودسازی و تقویت روحیه معنوی است. روزه گرفتن برای بسیاری از مسلمانان فریضهای واجب و ارزشمند است که نه تنها بعد دینی دارد، بلکه تمرینی برای صبر، نظم و انضباط است.
با این حال دین اسلام همواره به حفظ سلامت جسم و روان انسان توجه داشته و کسانی که روزه گرفتن برای آنها میتواند خطرناک باشد، معاف کرده است. اهمیت شناخت این گروهها از آن جهت است که سلامت عمومی جامعه و فرد تأمین شود.
گاهی دیده میشود افراد با وجود بیماری یا شرایط خاص، روزه میگیرند و سلامت خود را به خطر میاندازند. این موضوع نه تنها توصیه شرعی نیست، بلکه میتواند باعث آسیبهای جبرانناپذیر شود.
کودکان و نوجوانان در حال رشد
کودکان و نوجوانان زیر سن بلوغ، به دلیل نیاز جسمی شدید به تغذیه منظم و انرژی کافی، نباید روزه بگیرند. روزه گرفتن پیش از بلوغ میتواند رشد جسمی و ذهنی آنان را مختل کند.
بیماران مزمن و صعبالعلاج
افرادی که بیماریهایی مانند دیابت نوع یک، نارسایی کلیه، بیماریهای قلبی شدید یا فشار خون کنترلنشده دارند، روزه گرفتن میتواند عوارض جدی ایجاد کند و سلامت آنها را تهدید نماید.
افراد با بیماریهای گوارشی حاد
بیماران مبتلا به زخم معده فعال، کولیت شدید یا بیماریهای التهابی روده، روزه گرفتن ممکن است وضعیت آنها را وخیمتر کند و باعث خونریزی یا تشدید درد شود.
زنان باردار با مشکلات پزشکی
زنان بارداری که مشکلاتی مانند کمخونی شدید، فشار خون بالا یا دیابت بارداری دارند، روزه گرفتن میتواند سلامت مادر و جنین را به خطر بیندازد.
زنان شیرده با نوزادان شیرخوار
شیردهی به نوزادان نیازمند تغذیه منظم مادر است. روزه طولانی و کمآبی میتواند کیفیت شیر و سلامت مادر و کودک را تحت تأثیر قرار دهد.
افراد سالمند ضعیف یا کمتوان
سالمندانی که توانایی حفظ آب و تغذیه مناسب را ندارند یا بیماریهای زمینهای دارند، روزه گرفتن برایشان خطرناک است و ممکن است باعث افت فشار، ضعف شدید یا بستری شدن شود.
افراد با اختلالات روانی حاد
افرادی که اختلالات روانی شدید دارند یا داروهای خاص مصرف میکنند که نیاز به وعدههای منظم غذایی دارند، روزه گرفتن میتواند وضعیت روانی و جسمی آنها را بدتر کند.
افراد در شرایط جسمی سخت و کار سنگین
کارگران، ورزشکاران حرفهای یا کسانی که در شرایط جسمی طاقتفرسا و گرمای شدید فعالیت میکنند، اگر تحمل روزه طولانی را ندارند، بهتر است از روزه گرفتن معاف شوند.
افرادی که در سفرهای طولانی یا سخت هستند
سفرهای طولانی، خصوصاً در شرایطی که دسترسی به آب و غذا محدود است، میتواند روزه گرفتن را خطرناک کند. اسلام برای این افراد، جایز بودن افطار در سفر را در نظر گرفته است.
افراد با حساسیت شدید به کمآبی
کسانی که مستعد مشکلات کلیوی، سنگ کلیه یا افت شدید فشار خون هستند، روزه طولانی بدون مصرف آب میتواند آسیبزننده باشد.
افراد با سابقه سکته یا حمله قلبی اخیر
این افراد باید تحت نظر پزشک باشند و روزه گرفتن ممکن است باعث افزایش ریسک سکته، فشار خون یا مشکلات قلبی شود.
افراد با اختلالات تغذیهای یا کموزنی شدید
افرادی که دچار بیاشتهایی، سوءتغذیه یا کاهش وزن شدید هستند، بدنشان توان تحمل روزه طولانی را ندارد و سلامتشان به خطر میافتد.
افراد در حال مصرف داروهای خاص
مصرف داروهایی که نیاز به وعده غذایی مشخص یا آب دارند، مانند داروهای فشار خون، انسولین یا داروهای قلبی، ممکن است روزه گرفتن را مشکل کند و نیازمند مشاوره پزشکی است.
افراد با ضعف سیستم ایمنی یا بیماریهای عفونی فعال
در شرایطی که بدن نیاز به تغذیه منظم برای مقابله با بیماری دارد، روزه گرفتن میتواند توانایی مقابله با عفونت را کاهش دهد.
نکته پایانی
اسلام همواره به سلامت انسان اولویت میدهد. کسانی که روزه برایشان خطرناک است، معاف هستند و میتوانند قضای روزه را در زمان مناسب یا به صورت کفاره انجام دهند. شناخت این افراد و رعایت توصیههای پزشکی، علاوه بر حفظ سلامت، نشاندهنده رعایت دقیق آموزههای دینی و اخلاقی است.
