سواحل مکران؛ ظرفیت مغفول ایران برای ترانزیت، صنایع و گردشگری

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ در برنامه «میز اقتصاد» شبکه خبر که پنجشنبه ۲۳ بهمن ۱۴۰۴ پخش شد، ظرفیت‌های اقتصاد دریامحور و سواحل مکران مورد بررسی قرار گرفت.

در پاسخ به سؤال مجری درباره ظرفیت‌های بندری سواحل مکران، فرزاد فیروزپور، عضو هیأت مدیره انجمن کشتی‌رانی و خدمات وابسته ایران، گفت که این منطقه دارای ظرفیت‌های متنوعی است.

وی توضیح داد که از نظر ژئوپلتیک و جغرافیایی، چابهار تنها بندر اقیانوسی ایران است و به دلیل نزدیکی به هند، پاکستان و افغانستان می‌تواند نقش کلیدی در ترانزیت کالا و مسیرهای کریدور آسیای میانه داشته باشد.

 فیروزپور افزود که از نظر لجستیکی و بندری، این بندر می‌تواند به یک هاب بانکرینگ و سوخت‌رسانی برای شناورهایی که در خلیج فارس، دریای عمان و اقیانوس هند تردد می‌کنند، تبدیل شود.

او همچنین ظرفیت‌های انرژی منطقه را مناسب برای احداث مخازن نفت و LPG عنوان کرد، چرا که فاصله این منطقه از خلیج فارس باعث کاهش ریسک سرمایه‌گذاری می‌شود. به گفته وی، نزدیکی چابهار به معادن صنعتی مانند کرومیت و آهن، این بندر را به هاب معدنی مناسبی برای صادرات مواد معدنی تبدیل می‌کند.

فیروزپور در ادامه ظرفیت‌های شیلات و گردشگری منطقه را توضیح داد و گفت که با توجه به نوع آب‌و‌هوا و ترکیب صحرا و دریا، این منطقه منحصر به فرد است و قابلیت توسعه گردشگری و پرورش آبزیان به روش‌های مختلف را دارد.

مجری از فیروزپور پرسید که با وجود این همه «می‌شودها» و «می‌توانیم‌ها»، تاکنون چقدر از این ظرفیت‌ها بالفعل شده است. فیروزپور پاسخ داد که هنوز بخش خصوصی به صورت جدی وارد نشده و دولت تنها زیرساخت ایجاد کرده که کافی نیست. وی تأکید کرد که بدون همکاری بخش خصوصی، هیچ بندر توسعه واقعی نخواهد داشت و بسیاری از سرمایه‌گذاری‌های انجام شده در چابهار هنوز به بهره‌وری نرسیده‌اند.

در ادامه، فیروزپور در پاسخ به سؤال درباره وضعیت زیرساخت‌ها گفت که بندر واقعی زمانی عملیاتی است که اسکله، پس‌کرانه و امکانات لجستیکی کامل باشد. او افزود که در حال حاضر پس‌کرانه چابهار کافی نیست و انبارها، راه‌آهن، کامیون‌ها و کارخانه‌ها به اندازه لازم توسعه نیافته‌اند. همچنین به غیراتصال به شبکه حمل‌ونقل داخلی اشاره کرد و گفت که این موضوع تجارت را برای شرکت‌های کشتی‌رانی و صادرکنندگان غیر اقتصادی می‌کند.

حسن مقیمی، معاون سرمایه‌گذاری و امور بین‌الملل دبیرخانه توسعه اقتصاد دریامحور، در پاسخ به سؤال درباره ظرفیت‌های منطقه مکران گفت که این منطقه با مساحتی حدود ۱۱۳ هزار کیلومتر مربع از شرق هرمزگان تا جنوب سیستان و بلوچستان گسترده است و دسترسی به آب‌های آزاد دریای عمان و اقیانوس هند دارد. وی توضیح داد که بندر چابهار می‌تواند سرپل ترانزیت کالا از جنوب و شرق آسیا به آسیای مرکزی و شرق اروپا باشد و کریدور شمال-جنوب ایران را تکمیل کند.

مقیمی افزود که منطقه مکران ظرفیت شکل‌گیری صنایع سنگین و پتروشیمی دارد و سومین قطب پتروشیمی کشور در حال توسعه است. او همچنین به ظرفیت‌های اقتصاد دیجیتال اشاره کرد و گفت که خطوط فیبر نوری بین‌المللی به کشور متصل شده و با تشکیل کارگروه اقتصاد دیجیتال، این ظرفیت قابل بهره‌برداری است.مقیمی در ادامه، ظرفیت‌های کشاورزی و آبزی‌پروری منطقه را برشمرد و توضیح داد که پرورش ماهی در قفس، مزارع میوه‌های استوایی، تولید آرتمیا و گیاهان شورزی در حال بررسی و توسعه است.

 وی همچنین به قابلیت سرمایه‌گذاری در گردشگری منطقه اشاره کرد.در پاسخ به سؤال مجری درباره سرعت توسعه منطقه، مقیمی گفت که مهم‌ترین مشکل توسعه مکران، فقدان قوانین و نهادهای پیشران توسعه است و برنامه جامع دریامحور بازنگری شده و به دولت ارسال شده است تا به تصویب برسد. او افزود که لایحه تأسیس سازمان توسعه مکران نیز اصلاح شده و در انتظار تصویب دولت است.

 فیروزپور در پاسخ به سؤال درباره کفایت زیرساخت‌ها و مشکلات موجود، گفت که تصمیم‌گیری در کشور جزیره‌ای است و عدم هماهنگی بین ۲۲ تا ۲۳ ارگان مانع اجرای توسعه واقعی می‌شود. وی نمونه‌ای از مشکلات عملیاتی را ذکر کرد و گفت که کشتی‌ها گاهی برای پهلوگیری معطل گمرک یا اداره گذرنامه می‌مانند و برنامه‌ها روی کاغذ هماهنگ هستند اما در عمل اجرا نمی‌شوند.