شنبه 18 بهمن 1404
Saturday, 07 February 2026

وقتی گارد شاهنشاهی در کنار ملت می‌ایستد | در روزهای منتهی به انقلاب چه گذشت؟

همشهری آنلاین شنبه 18 بهمن 1404 - 11:34
پیروزی انقلاب اسلامی ایران صرفاً حاصل حضور میلیونی مردم در خیابان‌ها نبود؛ بلکه همراهی بخش‌هایی از بدنه حاکمیت، به‌ویژه نیروهای مسلح، نقشی تعیین‌کننده در فروپاشی نهایی رژیم پهلوی ایفا کرد.

به گزارش همشهری آنلاین، در ماه‌های منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی، ارتش شاهنشاهی به‌عنوان ستون اصلی قدرت رژیم شناخته می‌شد. هرگونه شکاف در این ساختار می‌توانست موازنه قدرت را به نفع انقلاب تغییر دهد.

نیروی هوایی، به‌ویژه بدنه فنی و همافران آن، از نخستین بخش‌هایی بود که نارضایتی خود از رژیم پهلوی را آشکار کرد. این نارضایتی ریشه در تبعیض‌ها، وابستگی شدید فرماندهان عالی‌رتبه به آمریکا، بی‌توجهی به باورهای دینی نیروها و فاصله عمیق ارتش با مردم داشت.

نقطه عطف نقش‌آفرینی نیروی هوایی در انقلاب، ۱۹ بهمن ۱۳۵۷ رقم خورد؛ روزی که جمعی از همافران و کارکنان نیروی هوایی با حضور در محل اقامت امام خمینی(ره) در مدرسه علوی، با ایشان بیعت کردند. انتشار تصاویر این بیعت، تأثیری عمیق بر فضای سیاسی و اجتماعی کشور گذاشت. این اقدام نه‌تنها نشان داد که بدنه ارتش یکپارچه و مطیع رژیم نیست، بلکه پیام روشنی به مردم و انقلابیون داد: ارتش می‌تواند در کنار ملت بایستد، نه در برابر آن.

این حرکت شجاعانه، واکنش تند رژیم پهلوی را در پی داشت و درگیری‌هایی میان گارد شاهنشاهی و نیروهای نیروی هوایی در برخی پادگان‌ها رخ داد. اما همین درگیری‌ها، عملاً اقتدار نظامی رژیم را در هم شکست و روند فروپاشی آن را شتاب بخشید. پس از این واقعه، اعتماد عمومی به ارتش افزایش یافت و زمینه برای اعلام بی‌طرفی ارتش در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ فراهم شد؛ اقدامی که آخرین ضربه را بر پیکره نظام شاهنشاهی وارد کرد.

نقش نیروی هوایی در پیروزی انقلاب، صرفاً یک کنش نظامی نبود، بلکه اقدامی آگاهانه، ایمانی و ملی به‌شمار می‌رفت. کارکنان این نیرو با قرار دادن جان خود در معرض خطر، نشان دادند که وفاداری به ملت و آرمان‌های دینی را بر ملاحظات سازمانی و دستورات غیرمشروع ترجیح می‌دهند. به همین دلیل، پس از پیروزی انقلاب، امام خمینی(ره) از نیروی هوایی به‌عنوان «نیرویی وفادار به اسلام و ملت» یاد کردند و روز ۱۹ بهمن به‌عنوان روز نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در تقویم رسمی کشور ثبت شد.

نیروی هوایی ارتش با شکستن هیبت نظامی رژیم پهلوی، ایجاد شکاف در ساختار ارتش و پیوند خوردن با مردم و رهبری انقلاب، نقشی تاریخی و ماندگار در پیروزی انقلاب اسلامی ایران ایفا کرد؛ نقشی که همچنان به‌عنوان یکی از افتخارآمیزترین صفحات تاریخ ارتش جمهوری اسلامی ایران شناخته می‌شود.

منبع خبر "همشهری آنلاین" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.