پنج شنبه 16 بهمن 1404
Thursday, 05 February 2026
آیا از زیر خودرو مایع خنک کننده (ضدیخ) نشت می کند؟
نشت مایع خنک کننده یکی از مشکلات ناخواسته و جدی است که می تواند برای هر راننده ای پیش آید. حفظ سطح مناسب مایع خنک کننده برای خنک نگه داشتن موتور و جلوگیری از آسیب های جبران ناپذیر آن حیاتی است. به همین دلیل، تشخیص و رفع فوری نشتی ضدیخ از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.
اگر در حال حاضر با نشت مایع خنک کننده از زیر خودرو مواجه هستید، مطالعه ادامه این مطلب برای شما بسیار مفید خواهد بود.
وقتی سطح مایع خنک کننده شروع به کاهش می کند، در ابتدا ممکن است هیچ علامتی مشاهده نکنید. اما هنگامی که سطح آن به طور قابل توجهی پایین بیاید، موتور به تدریج بیش از حد گرم می شود و قطعات داخلی خودرو در معرض آسیب جدی قرار می گیرند. به همین دلیل، رفع نشتی ضدیخ کاری نیست که بتوان آن را نادیده گرفت.
در سیستم خنک کننده خودرو حداقل چهار شیلنگ اصلی (لوله های انتقال مایع) وجود دارد که وظیفه انتقال مایع خنک کننده به رادیاتور و بازگشت آن از رادیاتور را بر عهده دارند.
با گذشت زمان یا به دلیل قرار گرفتن در معرض گرمای شدید، این شیلنگ ها ممکن است ترک بخورند یا فرسوده شوند و نقاط نشتی ایجاد کنند. یکی از شایع ترین دلایل نشت مایع خنک کننده از زیر خودرو، همین شیلنگ های فرسوده یا آسیب دیده است.
راه حل: در صورت مشاهده نشتی از شیلنگ ها، حتماً به مکانیک مراجعه کنید تا شیلنگ ها تعویض شده و اتصالات به طور صحیح محکم شوند.
درپوش معیوب رادیاتور یکی دیگر از دلایل رایج نشت مایع خنک کننده از زیر خودرو است.
رادیاتور بر اساس اصل فشار کار می کند و درپوش رادیاتور وظیفه حفظ و تنظیم این فشار را دارد. وقتی مایع خنک کننده گرم می شود، فشار داخل سیستم افزایش می یابد و اگر درپوش به درستی کار نکند یا فرسوده شده باشد، فشار به طور صحیح حفظ نمی شود و مایع از نقاط مختلف (از جمله زیر خودرو) نشت می کند.
راه حل: فشار سیستم را بررسی کنید (از طریق دفترچه راهنمای خودرو یا مراجعه به تعمیرکار). علائم درپوش رادیاتور خراب را بشناسید و در صورت لزوم آن را تعویض کنید.
اگر مایع خنککننده از اگزوز نشت میکند، ممکن است دلیل آن سوختن سر واشر باشد.
واشر سرسیلندر یکی از قطعات حیاتی موتور احتراق داخلی است که از جمله وظایف آن، جلوگیری از نشت مایع خنک کننده به داخل محفظه احتراق یا اگزوز است.
به دلیل سطح وسیع و قرار گرفتن مداوم در معرض تغییرات شدید دما، این واشر ممکن است با گذشت زمان آسیب ببیند یا بسوزد. اگر مایع خنک کننده از اگزوز خارج شود یا داخل منیفولد ورودی مشاهده شود، احتمال سوختن واشر سرسیلندر بسیار بالاست.
علائم هشدار: افزایش غیرعادی دمای موتور (بالا رفتن عقربه آمپر).
هشدار مهم: سوختن واشر سرسیلندر مشکلی بسیار جدی است و باید در صورت عدم رسیدگی فوری، می تواند به موتور آسیب دائمی وارد کند.
در ادامه، مراحل دقیق و ایمن تعمیر نشتی مایع خنک کننده را به صورت گام به گام توضیح می دهیم.
دستکش مهندسی (ضد اسید و مقاوم در برابر حرارت)
عینک ایمنی
• پیچ گوشتی
• آچارهای مختلف
• قیچی یا انبر فلزبر
• ظرف یا سطل برای جمع آوری مایع خنک کننده استفاده شده
• مایع خنک کننده (ضدیخ) جدید
• بست شیلنگ (هوزکلمپ) جدید
• شیلنگ بخاری (در صورت نیاز)
• رادیاتور (در موارد شدید)
• نوار چسب مخصوص رادیاتور (به عنوان راه حل موقت)
• ترموستات جدید (در صورت نیاز)
با چیدن تجهیزات و لوازم خود به گونهای که همه چیز در دسترس باشد، میتوانید از اتلاف وقت در انتظار کودک یا دستیار چهارپای خود برای آوردن کاغذ سنباده یا چراغ جوشکاری جلوگیری کنید.
نحوه رفع نشت مایع خنک کننده
۱. خودرو را حداقل ۱۰ تا ۱۵ دقیقه خاموش کنید تا موتور و سیستم خنک کننده کاملاً خنک شود.
۲. کاپوت را باز کنید و درپوش رادیاتور را با احتیاط باز کنید (فقط زمانی که موتور سرد است).
۳. محل بست شیلنگ آسیب دیده یا شل را پیدا کنید.
۴. یک سطل زیر شیلنگ قرار دهید و در صورت نیاز مقداری از مایع خنک کننده را تخلیه کنید تا به بست دسترسی پیدا کنید.
۵. بست قدیمی یا خراب را با پیچ گوشتی یا انبر باز کنید (در صورت زنگ زدگی ممکن است نیاز به بریدن آن باشد).
۶. بست جدید را روی شیلنگ قرار دهید (هنوز سفت نکنید).
۷. شیلنگ را در محل صحیح خود قرار دهید و بست را به آرامی سفت کنید (نه بیش از حد).
۸. مایع خنک کننده جدید به رادیاتور اضافه کنید و درپوش را ببندید.
۹. خودرو را روشن کنید و اجازه دهید به دمای کاری برسد.
۱۰. تمام اتصالات را از نظر نشتی بررسی کنید. اگر هیچ نشتی مشاهده نشد، کار با موفقیت به پایان رسیده است.
با رعایت این نکات ایمنی و فنی، می توانید بسیاری از نشتی های ساده مایع خنک کننده را خودتان برطرف کنید. اما در صورت مشاهده علائم جدی مانند سوختن واشر سرسیلندر یا نشتی شدید، حتماً به تعمیرگاه مجاز مراجعه نمایید.
شیلنگ های لاستیکی و پلاستیکی که مایع خنک کننده را به موتور می رسانند، با افزایش سن خودرو ممکن است ترک بخورند، پاره شوند یا از جای خود خارج شوند.
در ابتدا شاید فقط چند قطره ضدیخ روی زمین ببینید، اما این قطره ها می توانند به سرعت به نشتی شدید تبدیل شوند. در این صورت چاره ای جز تعویض شیلنگ نخواهید داشت.
خودرو را ۵ تا ۱۰ دقیقه خاموش کنید تا کاملاً خنک شود.
کاپوت را باز کنید و درپوش رادیاتور را بردارید.
شیلنگ آسیب دیده را پیدا کنید.
بسته به محل شیلنگ، ممکن است لازم باشد مقداری از مایع خنک کننده را تخلیه کنید. سطل را زیر شیلنگ قرار دهید و به اندازه لازم مایع را خارج کنید.
بست های دو طرفین شیلنگ (هوزکلمپ) را با پیچ گوشتی یا آچار شل کنید و بررسی کنید که آیا خود بست ها هم نیاز به تعویض دارند یا خیر.
بست های جدید (یا همان بست های سالم قبلی) را روی شیلنگ جدید بیندازید و در محل صحیح قرار دهید.
شیلنگ جدید را کاملاً در جای خود جا بزنید و بست ها را محکم کنید.
مایع خنک کننده جدید به رادیاتور اضافه کنید و درپوش را ببندید.
خودرو را روشن کنید و اجازه دهید به دمای کاری برسد.
تمام اتصالات شیلنگ جدید را از نظر نشتی بررسی کنید. اگر همه چیز خشک و بدون نشتی بود، کار با موفقیت به پایان رسیده است!
همچنین میتوانید برای اطلاع از علائم خرابی درب رادیاتور به نکات مربوط به نگهداری مراجعه کنید.
روش دقیق تعویض رادیاتور در خودروهای مختلف کمی متفاوت است؛ بنابراین حتماً به دفترچه راهنمای خودرو خود مراجعه کنید.
خودرو را ۵ تا ۱۰ دقیقه خاموش و خنک کنید.
کاپوت را باز کنید و رادیاتور را پیدا کنید.
سر باطری خودرو را قطع کنید (سر باطری منفی را جدا کنید).
شیر تخلیه پایین رادیاتور را باز کنید یا بست شیلنگ پایین را شل کنید و تمام مایع خنک کننده باقی مانده را داخل سطل بریزید.
پس از خالی شدن کامل رادیاتور، شیلنگ های متصل به آن را جدا کنید.
ترموستات قدیمی را خارج کنید.
دهانه های باز را با نوار چسب بپوشانید تا آلودگی وارد نشود.
در صورت وجود فن متصل به رادیاتور، آن را جدا کنید.
پیچ و مهره های پایین نگهدارنده رادیاتور را باز کنید.
در حالی که رادیاتور را نگه داشته اید، پیچ و مهره های بالای آن را نیز باز کنید و رادیاتور قدیمی را به آرامی خارج کنید.
براکت ها و فن را به رادیاتور جدید منتقل کنید.
رادیاتور جدید را در جای خود قرار دهید و تمام پیچ و مهره ها را محکم کنید.
فن را دوباره نصب کنید.
ترموستات جدید را نصب کنید.
تمام شیلنگ ها را به رادیاتور جدید متصل کنید.
مایع خنک کننده جدید بریزید.
باطری را دوباره وصل کنید.
خودرو را در حالی که درپوش رادیاتور باز است روشن کنید و چند بار شیلنگ های بالایی و پایینی را فشار دهید تا هوای داخل سیستم خارج شود.
پس از توقف حباب ها، درپوش را ببندید، نشتی را بررسی کنید و یک تست رانندگی کوتاه انجام دهید.
هشدار: مایع خنک کننده پس از کار کردن موتور بسیار داغ می شود؛ با احتیاط کار کنید.
نشتی مایع خنک کننده چقدر خطرناک است؟
بسیار خطرناک. مایع خنک کننده وظیفه جذب و دفع گرمای اضافی موتور را دارد. نشتی باعث گرم شدن بیش از حد موتور و در نهایت آسیب جدی و گران قیمت به موتور (مانند سوختن واشر سرسیلندر) می شود.
آیا با نشتی ضدیخ می توان رانندگی کرد؟
فقط برای مسافت و زمان بسیار کوتاه و در صورت نشتی جزئی. به محض مشاهده نشتی باید خودرو را متوقف کنید؛ ادامه رانندگی تقریباً همیشه به آسیب جدی موتور منجر می شود.
هزینه رفع نشتی ضدیخ چقدر است؟
بسته به نوع خرابی، هزینه تعمیر نشتی رادیاتور یا شیلنگ ها متغییر است. هزینه نهایی به نوع خودرو، محل خرابی و قطعات مورد نیاز بستگی دارد.
چه نشتی از یک شیلنگ ترک خورده باشد، چه لکه ای روی رادیاتور یا چکه ای از پمپ آب، اکنون محل دقیق مشکل را پیدا کرده اید. به یاد داشته باشید که این قطعات همگی جزو قطعات مصرفی عادی هر خودرو هستند و خرابی آن ها کاملاً طبیعی است.
از مشکل نترسید! تشخیص درست نیمی از راه است. اکنون فقط یک تعمیر ساده با شما و خودروتان فاصله دارد تا دوباره سیستم خنک کننده ای سالم، قابل اعتماد و آماده حرکت در جاده داشته باشید.
گردآوری: بخش خودرو بیتوته
