ضرورت پایان تباهی آب در فضای سبز قزوین

به گزارش ایرنا، برای همه ما پیش آمده که در فصل گرم تابستان و هنگام تردد با خودرو به بیرون زدگی آب از فضای سبز برخورد کنیم؛ بیرون زدگی آب پدیده‌ای است که سبب می‌شود آب‌های ناشی از آبیاری فضای سبز به دلایل مختلف از مسیر اصلی خارج شود؛ گاهی این میزان آب به قدری زیاد است که در سطح جاده جاری و احتمال لغزندگی و تصادفات را نیز افزایش می‌دهد.

شهروندان بسیاری با دیدن این منظره متاسف شده و دلشان به حال هدررفت آب می‌سوزد، برخی از آن‌ها در شبکه‌های مجازی با انتشار تصاویر و فیلم‌های مربوط به این معضل اعتراض خودشان را نشان می‌دهند و برخی هم نسبت به آن بی تفاوت هستند؛ اما بیشتر آن‌ها این پرسش را مطرح می‌کنند که چرا در شرایط کم آبی و معضل خشکسالی باید این نعمت الهی این چنین به هدر برود؟

متاسفانه این معضلی است که در چندسال گذشته به طور مکرر در خیابان‌های مختلف شهر قزوین رویت شده و اکنون با تصدی جدید سرپرست سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری قزوین امیدها برای حل این معضل افزایش یافته است.

محمدصالح صالحی سرپرست سازمان‌ پارک‌ها و فضای سبز شهرداری قزوین از زمان تصدی خود در این سمت با انتشار تصاویر مختلف از بیرون زدگی آب‌ها در صفحه شخصی خود به برنامه‌ای جامع برای رفع این معایب اشاره می‌کند.

وی در گفت و گویی به سووالات خبرنگار ایرنا چنین پاسخ داد:

ایرنا. چه تعداد از بوستان‌ها و فضای سبز قزوین مشکل بیرون زدگی آب دارند؟

بیرون زدگی آب از فضای سبز مربوط به پارک‌ها نیست و بیشتر شامل حال رفیوژها (گذرگاه‌های میانی در معابر) می‌شود، چون در گذشته جدول گذاری‌های صورت ‌گرفته به شکلی بود که سطح چمن بالاتر از جدول قرار داشت، در برخی موارد شاهد هستیم که بندکشی جداول از بین رفته و یا شکسته شده و بازسازی صورت نگرفته است.

گاهی موارد نیز شاهد پاک کردن صورت مساله بودیم؛ به عنوان مثال آبیاری بلوار شهید باهنر و امیرکبیر، سال‌ها از ساعت ۲ تا پنج بامداد صورت می‌گیرد تا مردم شاهد هدررفت آب نباشند، درحالی که مردم کمبود آب را قطره قطره حس می‌کنند و زمانی که بشر در عصر جنگ آب به سر می‌برد، دیدن چنین وضعی از نظر روانشناسی باعث می‌شود که مردم با فضای سبز همراهی نکنند.

از آنجایی که رفیوژهای زیادی در سطح شهر وجود دارد، هزینه اصلاح و بازسازی آن‌ها نیز بسیار گران تمام می‌شود، به همین دلیل سعی داریم تا در برنامه‌ای جامع و براساس مقتضیات هر منطقه به اصلاح این معایب اقدام کنیم، به عنوان مثال یکی از راهکارها می‌تواند تغییر الگوی کشت باشد.

اعتقاد داریم که بخش قابل توجهی از چمن‌ها باید حذف شوند، البته این چمن‌ها در گذشته اشتباهی کاشته نشده و زمانی فضای سبز به قدری کم بود که یک باغبان با شیلنگ این چمن‌ها را آبیاری می‌کرد، اما اکنون برای آبیاری یک بلوار به هفت تا هشت کارگر به روش شیلنگ پاش نیاز است و اگر هزینه هر کارگز را ۵ میلیون تومان در نظر بگیریم، برای آبیاری آن باید ۴۰ میلیون تومان هزینه کنیم.

ایرنا. آبی که برای آبیاری فضای سبز استفاده می‌شود، از چه منبعی تعذیه می‌شود؟

خوشبختانه ۹۹ درصد آبیاری فضای سبز و پارک‌های قزوین از آب خام استفاده می شود و این در حالی است که برخی شهرها به چاه‌های آب خام دسترسی نداشته و این مساله برای قزوین یک مزیت محسوب می‌شود؛ در حال حاضر ۱۷ حلقه چاه و چهار رشته قنات وظیفه آبرسانی به فضای سبز و پارک‌های شهر قزوین را برعهده دارند.

آب خام اگرچه قابل شرب نیست، اما هدررفت آب قابل اغماض نبوده و نباید اجازه داد چنین اتفاقاتی در سطح شهر رخ دهد، بیشتر این مشکلات هم به شیوه آبیاری با روش «هانتر» بوده که از دل خاک بیرون آمده و عملیات آب پاشی را انجام می‌دهد؛ قزوین چون شهری بادی به حساب می‌آید، این هدررفت آب را بیشتر می‌کند.

ایرنا. آیا نقصی هم در خود هانترها وجود دارد و یا اینکه خطای انسانی فرد آبیار باعث چنین موضوعی شود؟

بله، باغبان هم در برخی موارد کم کاری می‌کند، اما در کل این هانترها قیمت بالایی دارند و در بیشتر مواقع  شاهد هستیم با دور شدن باغبان به سرقت می‌روند، زمانی که کارگر یا باغبان به محل هانتر سرقت شده برگردد، کار از کار گذشته و تمام خیابان را آب فرا گرفته است.

هانترها قیمت بالایی دارند و در بیشتر مواقع  شاهد هستیم با دورشدن باغبان به سرقت می‌روند، زمانی که کارگر یا باغبان به محل هانتر سرقت شده برگردد، کار از کار گذشته و تمام خیابان را آب فراگرفته است.

ایرنا. روش دیگری نیز وجود دارد که به وسیله تانکر آبیاری انجام می‌شود، این روش را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

روش تانکر برای آبیاری رفیوژهای حاشیه‌ای در خیابان مورد استفاده قرار می‌گیرد، زمانی که لوله و چاه آب خام در دسترس نباشد، از جای دیگری تانکر آبگیری کرده و آبرسانی را انجام می‌دهد؛ البته توسعه چاه‌های آب خام در دستور کار قرار دارد و با این روش شیوه تانکر به شدت کاهش می یابد.

ایرنا. حق آبه فضای سبز و پارک‌ها تاکنون اندازه گیری شده است؟

روزانه ۳۰۰ لیتر بر ثانیه حق آبه برای پارک‌ها و فضای سبز شهر قزوین اختصاص داده می‌شود، اما سرانه مصرف آب هیچ گاه شفاف نبوده که چه میزان آب برای فضای سبز و پارک‌ها نیاز داریم؛ اما اعتقاد داریم که هدررفت آب وجود دارد و باید جلوی آن را گرفت.

ایرنا. برای تغییر پوشش گیاهی فضای سبز و پارک‌ها متناسب با آب مصرفی چه برنامه‌ای دارید؟

بارها از مسؤولان خواسته شده تا یک مرتبه در ساعات شب از آبیاری فضای سبز و رفیوژهای میانی بازدید کنند تا هدررفت آب را ببینند، از همین جا به شما می گوییم که در گام نخست برنامه ها حذف چمن‌ بلوار امیرکبیر خواهد بود و سپس به سراغ بلوار شهید باهنر و مطهری می‌رویم؛ قبول داریم که چمن در منظر عمومی باعث سرسبزی می‌شود و زیبایی خاصی را به محیط می‌بخشد، اما میزان آسیب آن به مراتب بیشتر است.

ایرنا. آیا آموزش به باغبان‌ها و کارگران هم می‌تواند از شدت این هدررفت آب جلوگیری کند؟

بله دقیقا، اتفاقا در سال ۹۰ که مدیر طرح و برنامه سازمان شهرداری بودم و مسؤولیت آموزش را برعهده داشتم، علاوه بر آموزش پرسنل و کارکنان، آموزش کارگرها و باغبانان را نیز در دستور کار قرار دادیم که باعث شد راندمان آبیاری افزایش یابد، اما برنامه اصلی ما در چند ماه آینده جذب کارگران ماهر و مختصص در حوزه آبیاری است که تا بتوانند در رفع معایب یاری گر ما باشند.

ایرنا. بهترین شیوه‌ای که برای آبیاری پیشنهاد می‌کنید چیست؟

این بستگی به محیط و مقیاس فضای سبز دارد؛ نباید برای تمامی مکان‌ها از یک شیوه آبیاری استفاده کرد، به عنوان مثال در اطراف رمپ پل امام علی (ع) که نگاه کنید، هیچ گاه بیرون زدگی آب نداریم، بنابراین باید از شیوه های متعددی بهره گرفت و نمی‌توان نگاه یکسانی به تمام فضاهای سبز شهر داشته باشیم.

ایرنا. ساعت آبیاری فضای سبز را تغییر می‌دهید؟

برای همه سطح شهر یک ساعت مشخصی نداریم؛ به عنوان مثال در برخی از مسیرها شبکه آبرسانی وجود ندارد و ممکن است چند پیمانکار از یک حلقه چاه آب استفاده کنند؛ در برخی موارد نیز برای رفاه حال شهروندان که در فضای سبز هستند، عملیات آبپاشی به تاخیر می‌افتد، اما به طور کلی مشکل سرقت و تخریب ادوات آبرسانی بسیار بالا بوده و برای ما موانع متعددی ایجاد کرده است.

ایرنا. مگر باغبان برای حفاظت و نگهبانی از ادوات آبیاری در فضای سبز حضور ندارد؟

چرا باغبان‌ها همواره حضور دارند و از این ادوات نگهبانی می‌کنند، اما باز کردن شیر آب هانتر تنها با یک آچار امکان پذیر است، در برخی موارد نیز خود شهروندان برای اینکه مسیر آب پاش را تغییر دهند با ضربه زدن آن را تخریب می‌کنند که این نیازمند فرهنگ سازی و همراهی است.

سخن آخر با مخاطبان ایرنا :

تاکنون تمامی مدیران شعار توسعه فضای سبز داده‌اند؛ اما به عقیده بنده فضای سبز به اندازه کافی در شهر قزوین وجود دارد، با توجه به اینکه زمین خالی و کافی نیز برای احداث پارک‌های جدید نداریم، بنابراین نگهداری و حل مشکلات موجود باید در دستور کار قرار گیرد؛ برای پیشبرد اهداف و برنامه‌ها نیز از همه شهروندان تقاضا داریم که مشکلات و موانع موجود را با سامانه ۱۳۷ در میان گذاشته و در کنار ما باشند.