شنبه 06 تیر 1405
Saturday, 27 June 2026

هفته پرتحرک آسیا؛ میانجیگری، رقابت و بازآرایی ژئوپلیتیک

ایرنا یکشنبه 17 خرداد 1405 - 15:09
تهران - ایرنا - تحولات هفته گذشته در آسیا از رایزنی های دیپلماتیک مرتبط با تجاوز آمریکا علیه ایران و مواضع پاکستان گرفته تا رقابت های امنیتی در شرق آسیا، انتخابات پارلمانی ارمنستان، تحولات افغانستان و توسعه کریدورهای ترانزیتی، نشان داد که این قاره همچنان در مرکز بسیاری از معادلات سیاسی، امنیتی و اقتصادی جهان قرار دارد و روند بازآرایی ژئوپلیتیکی در مناطق مختلف آن با سرعت ادامه دارد.

به گزارش روز یکشنبه ایرنا، منطقه آسیا- اقیانوسیه هفته گذشته آسیا صحنه مجموعه‌ای از تحولات از نشست امنیتی شانگری‌لا سنگاپور و رایزنی‌های دفاعی شرق آسیا گرفته تا تحرکات دیپلماتیک در قفقاز جنوبی، افغانستان و آسیای مرکزی بود. درحالی که برخی کشورها به دنبال تقویت همکاری‌های امنیتی و نظامی بودند، گروهی دیگر تلاش کردند از مسیر گفت‌وگو و میانجیگری، مانع از گسترش بی‌ثباتی در منطقه شوند. در این میان، موضوع جنگ علیه ایران و پیامدهای آن بر معادلات منطقه‌ای همچنان یکی از محورهای مهم رایزنی‌های سیاسی در پایتخت‌های مختلف آسیایی باقی ماند.

بروکسل از نقش‌آفرینی پاکستان در مذاکرات ایران و آمریکا سخن گفت

از توکیو تا اسلام‌آباد؛ ماموریت قاره کهن برای قفل‌گشایی از بن‌بست واشنگتن

کایا کالاس مسئول سیاست‌خارجی اتحادیه اروپا که روز دوشنبه(۱۱ خرداد) برای دیدار با مقامات پاکستانی به اسلام‌آباد سفر کرده بود، پس از دیدار با سناتور محمد اسحاق دار وزیر امور خارجه پاکستان اظهار داشت که تلاش‌های اسلام‌آباد برای حفظ گفت‌وگوهای بیشتر میان طرف‌ها در سراسر اروپا بسیار مورد توجه و قدردانی قرار گرفته است.

وی افزود: اکنون یک گشایش دیپلماتیک آزمایشی برای تمدید آتش‌بس و بازگشایی تنگه هرمز وجود دارد.

این مقام اروپایی همچنین مدعی شد که هرگونه تفاهم موقت بین ایالات متحده و ایران باید با مذاکرات عمیق‌تر در مورد ذخایر هسته‌ای تهران و سایر مسائل حیاتی دنبال شود.

وی گفت: ثبات پایدار نیازمند راه‌حل‌های فراگیرتر است. اتحادیه اروپا آماده است تا به یک راه‌حل پایدار و صلح‌آمیز کمک کند.

کالاس همچنین پس از دیدار با شهباز شریف نخست‌وزیر و همچنین ژنرال سید عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان در اسلام‌آباد، این کشور آسیای جنوبی را «یک قدرت مهم منطقه‌ای و شریک مهم اتحادیه اروپا» توصیف کرد و گفت که گفت‌وگوهای وی با مقام‌های پاکستانی بر راه‌های تقویت بیشتر روابط و همکاری‌های دوجانبه متمرکز بوده است.

وی افزود: در دیدارهای خود از نقش پاکستان در تسهیل گفت‌وگوهای میان ایران و آمریکا قدردانی کرده است؛ موضوعی که در ماه‌های اخیر به بخشی از تلاش‌های دیپلماتیک اسلام‌آباد برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای تبدیل شده است.

اظهارات مقام اروپایی درباره اسلام آباد درحالی صورت می‌گیرد که تنش‌های میان هند و پاکستان همچنان درجریان است.

درهمین راستا، ژنرال اوپندرا دویودی فرمانده ارتش هند در مراسم رژه نظامی آکادمی دفاع ملی این کشور در روز یکشنبه (۱۰ خرداد)، اظهار داشت که نیروهای مسلح در صورت وقوع عملیات سیندور ۲ در حال آماده باش هستند.

وی افزود: عملیات سیندور معیاری را در مورد نحوه واکنش هند به تحریکات تعیین کرد و از دانشجویان این آکادمی خواست تا این استاندارد را رعایت کنند.

درهمین پیوند، رسانه سرویس فدرال همکاری فنی - نظامی روسیه در بیانیه‌ای یکشنبه شب (۱۰ خرداد) اعلام کرد که مذاکرات میان مسکو و دهلی نو برای صدور مجوز تولید جنگنده رادارگریز سوخو-۵۷ در هند در حال انجام است.

این بیانیه افزود: در طول ۶۰ سال همکاری، هند مجوز تولید جنگنده‌های Su-۳۰MKI، تانک‌های T-۹۰S، تفنگ‌های AK-۲۰۳، توپخانه AK-۶۳۰ و طیفی از مهمات را از روسیه دریافت کرده است.

این اقدامات هند علیه پاکستان درحالی صورت می‌گیرد که مقامات حزبی این کشور نسبت به سکوت نخست‌وزیری هند در برابر اقدامات رژیم صهیونیستی در لبنان و آسیای غربی انتقاد کرده‌اند.

جایرام رامش رهبر حزب کنگره هند روز سه‌شنبه (۱۲ خرداد) پس حملات رژیم‌صهیونیستی به لبنان تاکید داشت که چندین کشور اقدامات نظامی رژیم اسرائیل در لبنان را محکوم کرده‌اند، اما نخست وزیر مودی در این مورد سکوت اختیار کرده است.

وی افزود: جای تعجب نیست که تنها رئیس دولتی که به ویران کردن لبنان و خرابکاری در توافق آمریکا و ایران از سوی این رژیم ساکت مانده، نخست وزیر نارندرا مودی است.

رایزنی امنیتی پاکستان و چین؛ تاکید بر مقابله مشترک با تهدیدهای تروریستی

از توکیو تا اسلام‌آباد؛ ماموریت قاره کهن برای قفل‌گشایی از بن‌بست واشنگتن

محمد صادق نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان روز دوشنبه (۱۱ خرداد) اعلام کرد که در پی دیدار با یوئه شیائویونگ همتای چینی خود، درباره وضعیت امنیتی منطقه و راه‌های تقویت هماهنگی و هم‌سوسازی تلاش‌های مشترک ضدتروریسم برای حفظ صلح و ثبات منطقه‌ای به توافق رسیده است.

وی افزود: «طرفین در این دیدار گفت‌وگوهای مفصلی درباره مسائل امنیتی منطقه انجام دادند و تهدیدهای ناشی از فعالیت گروه‌های تحریک طالبان پاکستان (TTP) و جنبش اسلامی ترکستان شرقی (ETIM) در خاک افغانستان را مورد بررسی قرار دادند.»

اظهارات این دیپلمات پاکستانی درحالی مطرح می‌شود که ذبیح‌الله مجاهد سخنگوی حکومت سرپرست افغانستان روز دوشنبه (۱۰ خرداد) به نقل از محمد یعقوب مجاهد سرپرست وزارت دفاع افغانستان اعلام کرد که توافقنامه فنی ـ نظامی اخیر با مسکو با هدف حفظ امنیت و تقویت توان دفاعی افغانستان امضا شده است.

وی با بیان اینکه این توافقنامه علیه هیچ کشور دیگری نیست، افزود: اگر کشورهای دیگر نیز خواهان امضای توافقنامه‌های مشابه با افغانستان باشند، کابل آماده گفت‌وگو و بررسی زمینه‌های همکاری خواهد بود.

رأی سرنوشت‌ساز ارمنستان؛ آینده سیاست خارجی ایروان در گرو انتخابات امروز

درهمین پیوند، مردم ارمنستان امروز (یکشنبه) در حالی برای حضور در انتحابات پارلمانی به پای صندوق های رای‌گیری می‌روند که این یکی از مهمترین انتخابات های سال‌های اخیر در منطقه قفقاز جنوبی محسوب می شود و با توجه به تحولات ژئوپلتیکی اخیر این منطقه به نظر می رسد که این کشور اکنون در یک دوراهی میان غرب و شرق قرار گرفته و نتیجه این انتخابات چشم انداز سیاسی آتی این کشور را رقم خواهد زد.

درواقع، انتخابات امروز ارمنستان، عملا به همه پرسی درباره مسیر سیاست خارجی دولت «نیکول پاشینیان»تبدیل شده است.

پاشینیان که از سال ۲۰۱۸ قدرت را در دست دارد، طی سال های اخیر تلاش کرده وابستگی سنتی ارمنستان به روسیه را کاهش داده و روابط خود با اتحادیه اروپا و آمریکا را گسترش دهد.

درهمین پیوند، پاشینیان روز چهارشنبه (۱۳ خرداد) درباره روابط ارمنستان با اتحادیه اوراسیا، اظهار داشت که تا زمانی که ایروان به طور رسمی برای عضویت کامل در اتحادیه اروپا درخواست نداده باشد، همه‌پرسی در این زمینه برگزار نخواهد شد

وی افزود: به محض اینکه چنین مرحله‌ای فرا برسد، تصمیم‌گیری درباره آن از طریق همه‌پرسی انجام خواهد شد.

این مقام ارشد ارمنستان هم در واکنش به بیانیه اخیر سران روسیه، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان درباره لزوم تعیین تکلیف مسیر آینده ارمنستان، این بیانیه را «متوازن» توصیف کرد و گفت: شرکای ما از چهار کشور عضو اتحادیه اوراسیا از ایده برگزاری همه‌پرسی در ارمنستان درباره تصمیم این کشور حمایت کرده‌اند.

نخست‌وزیری ارمنستان با اشاره به مزایای عضویت ایروان در اتحادیه اقتصادی اوراسیا، اظهار داشت: مزایای این عضویت کاملا روشن است اما این اتحادیه باید فرصت‌های جدیدی را نیز برای ارمنستان فراهم کند.

وی نسبت به اعمال برخی محدودیت‌ها علیه صادرات کالاهای ارمنی انتقاد کرد و گفت: چنین اقداماتی موجب شکل‌گیری نگاه منفی نسبت به اتحادیه اوراسیا در میان شهروندان ارمنستان می‌شود.

پاشینیان همچنین همان روز در تماس تلفنی با رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهوری ترکیه، ضمن بررسی آخرین تحولات روابط دوجانبه، بر تسریع روند عادی‌سازی مناسبات میان دو کشور تاکید کرده و از گسترش تعاملات سیاسی، تجاری و حمل‌ونقلی میان ایروان و آنکارا استقبال کرد.

پاشینیان و اردوغان در ادامه از تصمیم دو کشور برای تعیین سازوکارهای تجارت مستقیم میان ایروان - آنکارا و نیز بازگشایی مسیر ریلی «آخالکالاکی–قارص» برای صادرات و واردات ارمنستان استقبال کردند.

رایزنی نمایندگان ایران و ۷ کشور اسلامی در باکو درباره آینده همکاری‌های انرژی

درهمین پیوند، نمایندگان جمهوری اسلامی ایران و هفت کشور اسلامی در نخستین نشست وزیران انرژی کشورهای عضو گروه دی ۸ در باکو که روز سه‌شنبه ۱۲ خرداد برگزار شده بود، با تصویب «بیانیه باکو» بر گسترش همکاری‌ها در حوزه امنیت انرژی، گذار انرژی، انرژی‌های تجدیدپذیر و توسعه زیرساخت‌های مشترک تاکید کردند.

پرویز شهبازوف وزیر انرژی جمهوری آذربایجان که میزبان نخست نشست نمایندگان ارشد هشت کشور اسلامی درحال توسعه بود اعلام کرد که این سازوکار فرصت‌های مهمی را برای توسعه همکاری‌های انرژی جمهوری آذربایجان نه تنها با اروپا، بلکه با آسیا، خاورمیانه و آفریقا فراهم می‌کند.

وی به همکاری‌های جاری و برنامه‌ریزی شده با جمهوری اسلامی ایران، ترکیه، پاکستان، مصر، اندونزی، بنگلادش، مالزی و نیجریه اشاره کرد و تجارت نفت و گاز، صادرات گاز طبیعی مایع (LNG)، تبادل برق، انرژی‌های تجدیدپذیر، زیرساخت‌های انرژی و سرمایه‌گذاری را از مهم‌ترین زمینه‌های همکاری میان اعضای این گروه اسلامی برشمرد.

از توکیو تا اسلام‌آباد؛ ماموریت قاره کهن برای قفل‌گشایی از بن‌بست واشنگتن

درهمین راستا، یکی از مهمترین نشست های که در منطقه آسیا که در طول هفته گذشته برگزار شد، نشست امنیتی «شانگری‌لا» در سنگاپور بود که با حضور مقامات ارشد دفاعی کشورهای این منطقه و برخی از کشورهای غربی صورت گرفت.

این نشست که در آن رقابت راهبردی آمریکا و چین، امنیت دریایی، وضعیت تایوان و تنش های دریای جنوبی چین در کانون اصلی مباحث قرار داشت و در عین حال، بحران های فرامنطقه ای به ویژه بی ثباتی بازار انرژی و تحولات مرتبط با تبعات تجاوز آمریکا علیه ایران نیز به صورت غیرمستقیم بر فضای گفت وگوها سایه انداخت.

شینجیرو کویزومی وزیر دفاع ژاپن روز یکشنبه( ۱۰ خرداد) در این نشست امنیتی پس از انتقادهای پکن نسبت به توسعه نظامی توکیو، مدعی شد که پکن در حال توسعه توانمندی‌های نظامی خود «بدون شفافیت کافی» است و فعالیت‌های نظامی این کشور برای ژاپن «مایه نگرانی جدی» به شمار می‌رود.

وی اظهار داشت که این کشور در حوزه‌هایی از جمله هوش مصنوعی، سامانه‌های بدون سرنشین، دفاع سایبری و فضایی سرمایه‌گذاری خواهد کرد.

این مقام ارشد دفاعی ژاپن همان روز با آن گیو-بک همتای کره‌جنوبی خود دیدار کرد.

آن گیو-بک پس از این دیدار به توافق احتمالی تأمین و خدمات متقابل اشاره کرد؛ توافقی که به دو متحد آمریکا در شرق آسیا، کره‌جنوبی و ژاپن، اجازه می‌دهد در زمینه پشتیبانی لجستیکی نظامی از جمله سوخت، مواد غذایی و مهمات با یکدیگر همکاری و تبادل داشته باشند.

همچنین، کویزومی در حاشیه نشست، با گیلبرتو تئودورو وزیر دفاع فیلیپین دیدار کرد.

طرفین در نشست تایید کردند که ژاپن قصد دارد در سال مالی ۲۰۲۷ ناوشکن‌های کلاس «آبوکوما» و هواپیماهای «تی‌سی-۹۰» را به فیلیپین منتقل کند. ‌

وزیر دفاع فیلیپین نیز در این نشست از فعالیت‌های پکن در دریای چین جنوبی انتقاد کرد و گفت که «ما تمامیت ارضی و حاکمیت خود را قربانی نخواهیم کرد، زیرا قانون اساسی ما چنین اجازه‌ای نمی‌دهد.» وی افزود که چشم‌پوشی از حاکمیت ملی به معنای نادیده گرفتن اراده مردم و نظام دموکراتیک کشور خواهد بود.

این مقام دفاعی فیلیپینی همچنین با همتایان آمریکایی، استرالیایی، کره‌جنوبی و سنگاپور دیدارو گفت‌وگو کرد.

وی دیدار با پیت هگست از حمایت مانیل نسبت به تعهد واشنگتن برای تقویت مشارکت‌های امنیتی در منطقه هند-آرام خبر داد و گفت: مانیل نمونه‌ای از استحکام شراکت‌های آمریکا در منطقه است و این همکاری‌ها به افزایش بازدارندگی و تاب‌آوری امنیتی در هند-آرام کمک می‌کند.

تئودورو پس از دیدار دوجانبه افزود: آمریکا بار دیگر بر تعهد خود برای حمایت از نظارت بر منطقه انحصاری اقتصادی فیلیپین (EEZ) تأکید کرد و حمایت مستمر خود از منافع دفاعی این کشور را مورد تأیید قرار داد.

هم‌زمان، تئودورو در دیدار با ریچارد مارلز وزیر دفاع استرالیا، درباره توسعه همکاری‌های دفاعی دوجانبه و تقویت همکاری‌های عملی در راستای منافع مشترک امنیتی و ثبات منطقه‌ای گفت‌وگو کرده است.

وزیر دفاع هند: فناوری پیشرفته به دوستان می‌رسد

راجش کومار سینگ وزیر دفاع هند هم در این نشست با اعلام نهایی شدن قرارداد فروش موشک‌های پیشرفته براهموس به ویتنام و در دست نهایی بودن قراردادی مشابه با اندونزی، گفت: دهلی نو سامانه‌ها و فناوری‌های دفاعی پیشرفته را تنها به کشورهایی می‌فروشد که آنها را «شرکای دوست» خود می‌داند و تعهدی قوی برای اشتراک این فناوری‌ها با اعضای آسه‌آن دارد.

از توکیو تا اسلام‌آباد؛ ماموریت قاره کهن برای قفل‌گشایی از بن‌بست واشنگتن

مذاکرات کره‌جنوبی با آمریکا برای ساخت زیردریایی اتمی و غنی‌سازی اورانیوم

درهمین پیوند، که نشست امنیتی «شانگری‌لا» سنگاپور در سد خبرهای آسیا بود، نشریه کره تایمز روز سه‌شنبه (۱۲ خرداد) در گزارشی اعلام کرد سئول و آمریکا مذاکرات رسمی خود را جهت اجرای توافق‌های امنیتی و اقتصادی که در نشست دوجانبه اکتبر گذشته حاصل شد، آغاز کردند.

این گفت و گوها در مورد تلاش سئول جهت دستیابی و توسعه زیردریایی‌های هسته‌ای و تعهد این کشور برای سرمایه‌گذاری ۳۵۰ میلیارد دلاری در ایالات متحده در ازای کاهش نرخ تعرفه‌ها متمرکز است.

این رسانه افزود: موارد اصلی دستورکار در این مذاکرات شامل پیگیری سئول برای ساخت زیردریایی‌های هسته‌ای تولید داخل، غنی‌سازی اورانیوم برای بازفرآوری سوخت و شرایط تعهد سرمایه‌گذاری ۳۵۰ میلیارد دلاری در خاک آمریکا است.

کیودو نیوز: تهران و توکیو بر ادامه ارتباط و تبادل نظر نزدیک توافق کردند

از توکیو تا اسلام‌آباد؛ ماموریت قاره کهن برای قفل‌گشایی از بن‌بست واشنگتن

درهیاهوی اخبار نشست‌امنیتی در سنگاپور و نشست مقام های آمریکایی در سئول، خبرگزاری کیودو نیوز روز دوشنبه (۱۱ خرداد) ‌اعلام کرد که در تماسی تلفنی میان سانائه تاکایچی نخست‌وزیری ژاپن با مسعود پزشکیان رئیس‌جمهوری اسلامی ایران، بار دیگر بر موضع توکیو مبنی بر اهمیت حل و فصل بحران از مسیر مذاکره و گفت‌وگو تاکید و ادامه ارتباط نزدیک و تبادل نظر مستمر درباره تحولات منطقه‌ای و مذاکرات صلح میان تهران و واشنگتن توافق شد.

این رسانه افزود: طرفین بر ادامه تبادل نظر و ارتباط نزدیک توافق کرده‌اند.

همچنین، نخست‌وزیری ژاپن بر اهمیت ادامه ارتباط نزدیک با ایران در بحران منطقه‌ای تاکید کرد.

منبع خبر "ایرنا" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.