توسعه دریا‌محور، پیشران امنیت غذایی و تحول اقتصادی ایران با محوریت مکران

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، علی عبدالعلی‌زاده در حاشیه نشست «توسعه پایدار سواحل مکران» با اشاره به ظرفیت‌های مغفول‌مانده کشور در حوزه دریا گفت: اقتصاد دریا‌محور شامل بهره‌برداری از منابع زنده دریایی، معادن زیر دریا و حمل‌ونقل دریایی است که در صورت مدیریت دانش‌بنیان و جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، می‌تواند سهمی فراتر از ۳ درصد فعلی در اقتصاد ملی ایفا کند.

وی با تأکید بر ضرورت تغییر نقش دولت از تصدی‌گری به سیاست‌گذاری و پشتیبانی افزود: دولت باید تأمین امنیت، ثبات و زیرساخت‌ها را بر عهده داشته باشد و میدان را برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و فعالیت‌های مولد باز کند. توسعه مناطق ساحلی نیز نباید به چند بندر بزرگ محدود شود، بلکه حمایت از بنادر کوچک، اسکله‌های محلی و مارینا‌های تفریحی می‌تواند توزیع متوازن منافع اقتصادی را به همراه داشته باشد.

عبدالعلی‌زاده توسعه دریا‌محور را گام دوم تحول اقتصادی کشور پس از سیاست‌های اقتصاد مقاومتی دانست و تصریح کرد: تجربه کشور‌های منطقه نشان می‌دهد تکیه بر دریا می‌تواند فاصله‌های تاریخی توسعه را در مدت کوتاه جبران کند؛ در حالی که ایران با وجود دسترسی گسترده به دریا، سال‌ها از این مزیت راهبردی غفلت کرده است.

وی سواحل مکران را فرصتی هم‌تراز با ظرفیت‌های یک کشور مستقل اروپایی توصیف کرد و گفت: توسعه این منطقه نیازمند نگاه بلندمدت، پرهیز از شتاب‌زدگی، استفاده از فناوری‌های به‌روز و حذف الگو‌های رانتی مانند فروش زمین است. در الگوی جدید حکمرانی توسعه مکران، زمین‌ها اجاره داده می‌شوند و استمرار فعالیت‌ها منوط به بهره‌وری اقتصادی و ارتقای دانش خواهد بود.

در بخش دیگری از این نشست، رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با تأکید بر امنیت غذایی به‌عنوان مؤلفه‌ای از اقتدار ملی، آمادگی این دانشکدگان را برای همکاری علمی و اجرایی در توسعه پایدار سواحل مکران اعلام کرد.

دکتر سید محمدعلی ابراهیم‌زاده موسوی با اشاره به سابقه بیش از یک قرن فعالیت این مجموعه گفت: امنیت غذایی امروز صرفاً یک موضوع اقتصادی نیست، بلکه مسئله‌ای راهبردی در حوزه حاکمیت ملی است و تحقق آن بدون دانش، فناوری و نگاه زنجیره‌ای امکان‌پذیر نخواهد بود.

وی با نقد رویکرد‌های گذشته افزود: تقلیل کشاورزی به ابزار تنظیم بازار، موجب خروج بخش بزرگی از ثروت بالقوه این حوزه از اقتصاد ملی شده است، در حالی که با توسعه زنجیره ارزش در کشاورزی، شیلات و صنایع غذایی، می‌توان اشتغال پایدار و تولید ثروت را هم‌زمان محقق کرد.

در ادامه، اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران نیز با ارائه تجربیات علمی و میدانی، بر ظرفیت بالای سواحل جنوبی کشور برای توسعه گلخانه‌های متمرکز، کشاورزی پیوندی و شیلات دانش‌بنیان تأکید کردند؛ روش‌هایی که به گفته کارشناسان، می‌تواند مصرف آب را به‌طور چشمگیر کاهش داده و تولید پایدار را در مناطق خشک و ساحلی امکان‌پذیر کند.

در پایان این نشست، بر نقش کلیدی دانشگاه‌ها در طراحی، پایش و الگوسازی توسعه مکران تأکید شد؛ منطقه‌ای که به تعبیر نماینده ویژه رئیس‌جمهور، «آزمایشگاه آینده ایران» است و هر موفقیت در آن، قابلیت تعمیم به سراسر کشور را خواهد داشت.