به گزارش خبرآنلاین، «سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه صبح امروز یکشنبه ۱۹ بهمن در «کنگره ملی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران» گفت: بسیار خوشحالم که امروز این کنگره به همت مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی برگزار شده و توفیق دارم که چند دقیقهای در خدمت شما صحبت کنم. خدمت آقای دکتر ممتاز عرض سلام دارم و خوشحالم که امروز این افتخار را داریم که بهعنوان چهره ماندگار سیاست خارجی و حقوق بینالملل در ایران از ایشان تقدیر کنیم. آقای دکتر ممتاز، بهگمان من، برای همه کسانی که در این جلسه حضور دارند، شأن و جایگاه استادی دارند. خود بنده نیز افتخار شاگردی ایشان را داشتهام و به این شاگردی افتخار میکنم. انشاءالله که عمرشان طولانی باشد و خدمات واقعاً برجستهای که به این کشور ارائه کردهاند، همچنان ادامهدار و مستمر بماند. میدانم که هیچگاه و در هیچ زمانی نبوده است که از ایشان درخواست کمک در موضوعی یا اظهار نظر درباره سندی داشته باشیم و ایشان با طیب خاطر این کار را انجام نداده باشند.
مردم پیش از انقلاب، نظام خود را دارای استقلال واقعی نمیدانستند
وزیر امور خارجه در ادامه این سخنرانی در کنگره ملی سیاست خارجی گفت: تبریک عرض میکنم چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی را. در ایران، ما در ایام دهه فجر هستیم و جا دارد که یادی کنیم از امام راحل و شهدای انقلاب اسلامی؛ همانهایی که با نثار خون خود این انقلاب را به پیروزی رساندند و اراده مردم ایران را حاکم کردند. در ایام سالگرد انقلاب، مناسب است علاوه بر جشنهایی که برگزار میشود و برنامههایی که وجود دارد، مقداری هم تأمل شود در اینکه چرا انقلاب اسلامی در ایران رخ داد و آرمانها چه بودند و مردم به دنبال چه اهدافی بودند و سپس درسهای آن برای ما چه هست و در سیاست خارجی بهخصوص چگونه باید رفتار کنیم. این، به نظر من، این روزها بسیار اهمیت دارد.
وی ادامه داد: شعار اصلی مردم در جریان انقلاب، برای همه دوستانی که در آن زمان حضور داشتند یا مانند من نوجوان و جوان بودند، یا کموبیش از آن دوران آگاهی دارند، یا در کتابهای تاریخی مطالبی خواندهاند، «استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی» بود. بحث آزادی و درخواست برای جمهوری اسلامی طبیعی است، اما چرا مردم میگفتند استقلال و چرا این یک بخش اصلی و حتی کلمه اول شعار اصلی انقلاب بود؟
وزیر خارجه با اشاره به اینکه ایران هیچگاه در طول تاریخ خود مستعمره هیچ کشوری نبوده و همواره استقلال داشته است، خاطرنشان کرد: ما به این افتخار میکنیم که در طول تاریخ چند هزار ساله خود همواره مستقل بودهایم و هیچگاه زیر استعمار هیچ طرفی نبودهایم. اما چرا شعار مردم درخواست استقلال بود؟ به این دلیل که یک تجربه بسیار تلخ در دو سه سده قبل از انقلاب برای مردم وجود داشت و نظام خود را دارای استقلال واقعی نمیدانستند و چنین استقلالی را مشاهده نمیکردند. واقعاً وقتی به تاریخ، مثلاً دوران قاجار، مراجعه میکنیم، این تاریخ سرشار است از احساس حقارت در مقابل خارجی؛ هم زمینهایی که از دست رفت، اراضی که از دست رفت، و هم نفوذ و حضوری که آنان پیدا کردند و دخالتی که اجنبی در کار ایران انجام میداد. دوران قاجار پر است از این موارد.
سیدعباس عراقچی در ادامه گفت: یک عبارت معروفی از ناصرالدینشاه وجود دارد که حتماً در یادداشتهای او ملاحظه فرمودهاید و در کتاب تاریخ سیاسی معاصر ایران اثر آقای مدنی نیز آمده است. او میگوید: «میخواهم به شمال کشور بروم، انگلیس ناراحت میشود؛ میخواهم به جنوب کشور بروم، روس ناراحت میشود. ای مردهشور این سلطنت را ببرد که شاه نمیتواند به شمال و جنوب مملکت خودش برود.» این عبارت، بهاختصار، عصاره سیاست خارجی دوران قاجار است و همان حسی را به مردم منتقل میکند؛ حسِ عدم استقلال واقعی، تا جایی که حتی شاه، رئیس کشور، نمیتواند به هر نقطهای در داخل کشور خود سفر کند.
وی افزود: از این دست روایتها بسیار است. من نمیخواهم وارد بحث نحوه آمدن رضاخان، کودتایی که صورت گرفت، یا نهایتاً نحوه رفتن رضاخان شوم. همچنین قصد ورود به بحث کودتای ۲۸ مرداد و نقش ژاندارمی ایران برای منافع آمریکا در منطقه را ندارم؛ همه اینها مطالبی است که شما به آن مسلط هستید و نیازی به تکرار نیست. یا بحث کاپیتولاسیون و قانونی که در این زمینه تصویب شد و آن سخنرانی معروف حضرت امام در سال ۱۳۴۳ که بسیار گویاست. میدانیم که پس از تصویب و اصلاح آن قانون، حضرت امام آن سخنرانی را ایراد میکنند؛ سخنرانیای که بسیار طوفانی آغاز میشود و ایشان آن را با آیه استرجاع شروع میکنند: «إِنَّا لِلّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ».
امام راحل کاپیتولاسیون را ننگ کشور میدانستند
رئیس دستگاه دیپلماسی در ادامه افزود: امام راحل در دوره تصویب کاپیتولاسیون گفتند که من امروز قلبم درد میکند، خوابم کم شده است و روزشماری میکنم که مرگ فرا برسد. اینها تعبیراتی است که بهخاطر این قانونی مطرح میشود که در مجلس تصویب شده و به مستشاران نظامی آمریکا مصونیت میدهد؛ بهگونهای که هر کاری بخواهند در کشور ما انجام دهند و هیچ مجازاتی نشوند. سپس مثالی که ایشان میزنند را شنیدهاید؛ همه شما شنیدهاید و من فقط تکرار میکنم تا این حس را همگی داشته باشیم که ماجرا چه بوده و چرا انقلاب به دنبال استقلال بود. میفرمایند اگر یک خدمه آمریکایی مرجع تقلید شما را ترور کند یا شاه شما را با ماشین زیر بگیرد، کسی نمیتواند به او حرفی بزند و باید او را به کشور خودش ببرند تا محاکمه شود؛ اما اگر شاه شما یک سگ آمریکایی را زیر بگیرد، مجازات میشود. اینگونه تعابیر را بیان میکنند. وبعد، همه اینها برای چیست؟ برای اینکه میخواهند ۲۰۰ میلیون دلار وام از آمریکا بگیرند. اینگونه ابراز خفت میکنند تا ۲۰۰ میلیون دلار وام بگیرند که ۳۰۰ میلیون دلار بازپرداخت کنند. اینها نکاتی است که در سخنان حضرت امام مطرح شده است.
به گزارش ایرنا، کنگره ملی سیاست خارجی و تاریخ روابط خارجی، صبح امروز در مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزرات امور خارجه آغاز شد. در طول این نشست دو روزه دیپلماتها و اساتید دانشگاه به بررسی تاریخ روابط ایران با کشورها و نظام بینالملل میپردازند. در این نشست کمال خرازی رئیس شورای راهبردی روابط خارجی، علی اکبر صالحی وزیر خارجه اسبق ایران و همچنین شماری از دیپلماتها و اساتید دانشگاهی حضور دارند.
متن این خبر تکمیل میشود.
