خبرگزاری مهر؛ گروه استانها: از روزهای منتهی به نیمهشعبان، نشانههای شادی و سرور معنوی در کوچهها، خیابانها و محلهها نمایان شده و فضای عمومی شهر، بازتابی از باور عمیق مردم به فرهنگ مهدویت و انتظار فرج است.
خانههایی که با چراغانی، پرچمهای سبز و کتیبههای مهدوی آذین شدهاند، پیام روشنی دارند: «این خانه منتظر مهدی زهرا(عج) است».
خیابانها و معابر اصلی و فرعی شهر در آستانه نیمهشعبان با ریسههای نوری، بنرهای مناسبتی و نمادهای مهدوی تزیین شده و نورپردازی شبانه، جلوهای خاص به فضای شهری بخشیده است.
مشارکت خودجوش شهروندان
مشارکت خودجوش شهروندان در این فضاسازیها، جلوهای مردمی و صمیمی به جشن نیمهشعبان داده و نشان میدهد که انتظار ظهور، همچنان یکی از عمیقترین باورهای دینی و اجتماعی جامعه اسلامی است.
در کنار این جلوههای ظاهری، آنچه بیش از همه به چشم میآید، پیوند جشن نیمهشعبان با فعالیتهای اجتماعی و مومنانه است. پویشهای مردمی با محوریت کمک به نیازمندان، توزیع بستههای معیشتی، اطعام خانوارهای کمبرخوردار و پخت نذری، امسال سهم پررنگی در برنامههای نیمهشعبان داشتهاند؛ اقداماتی که مفهوم انتظار را از یک مناسبت آیینی صرف، به یک رفتار اجتماعی مسئولانه تبدیل کرده است.
پخش شیرینی، شربت و نذری در محلههای مختلف، از دیگر جلوههای این ایام است؛ جایی که مردم، فارغ از سن، شغل و موقعیت اجتماعی، در شادی میلاد امام زمان(عج) سهیم میشوند و فضای صمیمیتری در محلات شکل میگیرد. این همدلی و مشارکت عمومی، جلوهای عینی از انتظار فعال و زنده را به نمایش میگذارد.
رضا موسوی، از ساکنان قدیمی میدان خزر، در گفتوگو با خبرنگار مهر میگوید: نیمهشعبان و انتظار یعنی زنده نگه داشتن امید و منتقل کردن آن به نسل جدید. وقتی بچهها در چنین فضایی رشد میکنند، ارتباط عمیقتری با امام زمان(عج) پیدا میکنند و مفهوم عدالتخواهی و مسئولیتپذیری در ذهنشان شکل میگیرد.
وی با اشاره به برنامههای مردمی نیمهشعبان اظهار میکند: امسال سعی کردیم جشن را به کار خیر گره بزنیم. با کمک همسایهها و خیرین، بستههای معیشتی آماده و میان چند خانواده نیازمند توزیع شد. این کارها باعث میشود حال و هوای نیمهشعبان فقط به یک شب محدود نشود و آثار اجتماعی آن در طول سال باقی بماند.
نیمهشعبان امسال، تصویری روشن از انتظار پویا و مسئولانه را در دل جامعه به نمایش گذاشته است؛ انتظاری که با خدمت، همدلی و مشارکت اجتماعی معنا پیدا میکند و شهر را در مسیر امید و روشنایی قرار میدهد.
تبیین ابعاد فکری و اجتماعی اندیشه مهدویت
در همین راستا، عبدالرحمن شبیری پژوهشگران و استادان جهان اسلام نیز در گفتوگو با خبرنگار مهر، به تبیین ابعاد فکری و اجتماعی اندیشه مهدویت پرداختهاند. به گفته آنان، باور به امام مهدی(عج) و منجی موعود، اندیشهای زنده و پویاست که ریشهای عمیق در متون دینی و تاریخ اسلام دارد و از آغاز غیبت تاکنون، همواره الهامبخش حرکتهای اصلاحی و عدالتخواهانه بوده است.
یکی از استادان حوزه مطالعات اسلامی در گفتوگو با خبرنگار مهر با تأکید بر اینکه باور به منجی اختصاص به مذهب یا قوم خاصی ندارد، اظهار میکند: در منابع اسلامی و حتی در باورهای مشترک بشری، این اعتقاد وجود دارد که در پایان تاریخ، نجاتدهندهای الهی ظهور خواهد کرد و جهان را به سمت عدالت و صلح هدایت میکند. این باور، زمینهای برای وحدت امت اسلامی است، نه عامل اختلاف.
به گفته عبدالرحمن شبیری، آنچه امروز اهمیت دارد، تبیین درست مفهوم انتظار است؛ انتظاری که با آگاهی، مسئولیتپذیری و تلاش برای اصلاح جامعه همراه باشد. انتظار حقیقی، به معنای انفعال و کنارهگیری از مسائل اجتماعی نیست، بلکه مستلزم حضور فعال مؤمنان در عرصههای مختلف فرهنگی، اجتماعی و سیاسی است.
این استاد دانشگاه با اشاره به نقش انقلاب اسلامی ایران در احیای گفتمان مهدویت میافزاید: انقلاب اسلامی، نگاه تازهای به مفهوم انتظار ارائه داد و آن را از یک باور صرفاً ذهنی، به یک رویکرد اجتماعی و تمدنی تبدیل کرد.
وی گفت: این نگاه، ملتها را به مقاومت در برابر ظلم و تلاش برای تحقق عدالت فراخواند و موجب بیداری اسلامی در منطقه شد.
وحدت امت اسلامی پیش نیاز ظهور
این پژوهشگران جهان اسلام وحدت امت اسلامی را مهمترین پیشنیاز تحقق آرمانهای مهدوی دانست و گفت: جریانهای استکباری همواره تلاش کردهاند با ایجاد تفرقه، مسلمانان را از باورهای مشترک خود دور کنند. در حالی که اندیشه مهدویت، ظرفیت بزرگی برای همگرایی، مقاومت و ایستادگی در برابر ظلم دارد.
وی با اشاره به تحولات منطقه افزود: حمایت از ملتهای مظلوم و ایستادگی در برابر سلطهطلبی، ریشه در باور به عدالت جهانی و انتظار ظهور منجی دارد. هر جا که این باور زنده است، روحیه مقاومت و امید نیز زنده خواهد بود.
پیوند ناگسستنی انتظار ومهدویت
سید مرتضی سندی، پژوهشگر جهان اسلام از بحرین، در گفتوگو با خبرنگار مهر با تأکید بر پیوند ناگسستنی میان انتظار و مهدویت اظهار کرد: این دو مفهوم از یکدیگر جدا نیستند و تفسیر نادرست انتظار میتواند جامعه را به انزوا و سکون بکشاند، در حالی که انتظار صحیح، محرک حرکت، اصلاح و مسئولیتپذیری است.
وی با اشاره به دیدگاههای مختلف درباره انتظار گفت: در اندیشه اسلامی، نگاههای متفاوتی به انتظار وجود دارد؛ از نگاه انفعالی که گسترش فساد را مقدمه ظهور میداند، تا نگاهی پویا که اقامه عدالت، خودسازی، امر به معروف و تلاش برای تشکیل جامعه اسلامی را زمینهساز ظهور میداند. تجربه انقلاب اسلامی نشان داد که انتظار میتواند به یک نیروی اجتماعی فعال تبدیل شود.
این پژوهشگر بحرینی با اشاره به فشارهای سیاسی و اقتصادی علیه جمهوری اسلامی ایران افزود: این فشارها تلاشی برای تضعیف باورهای دینی و انقلابی مردم است، اما ملت ایران با صبر، ایمان و ایستادگی، همانند مسلمانان صدر اسلام، این توطئهها را پشت سر خواهد گذاشت و مسیر خود را ادامه خواهد داد.
به گزارش مهر، مجموعه این جلوههای مردمی، فعالیتهای اجتماعی و دیدگاههای پژوهشی نشان میدهد که نیمهشعبان، صرفاً یک مناسبت تقویمی نیست، بلکه فرصتی برای بازخوانی معنای انتظار، تقویت همبستگی اجتماعی و زنده نگه داشتن امید به آیندهای روشن در پرتو ظهور حضرت ولیعصر(عج) است؛ آیندهای که با آگاهی، مسئولیتپذیری و وحدت امت اسلامی رقم خواهد خورد.
